De verloren zoon

De verloren zoon circa 1500

Jheronimus Bosch

Dit object is in het depot

Vraag maar raak

Terug

Bedankt voor uw vraag, deze is verzonden.

We streven ernaar alle vragen te beantwoorden. Maar dit zal niet altijd mogelijk zijn.

Als uw vraag beantwoord is, ontvangt u het antwoord per e-mail. De vraag en het antwoord zijn dan ook terug te zien in de Boijmans Tour.

Met vriendelijke groet,
Museum Boijmans Van Beuningen

Aila vroeg:
Wat betekent marskramer eigenlijk?
Museum Boijmans Van Beuningen antwoordde:
Dag Aila, een marskramer was een rondreizende koopman. Op zijn rug droeg hij een mars, een rugkorf waarin hij zijn koopwaar bewaarde. Groeten, Rianne
Dexter vroeg:
Waarom piest iemand?
Museum Boijmans Van Beuningen antwoordde:
Dag Dexter, het gebouw waar de man tegenaan plast is naar alle waarschijnlijkheid een bordeel. Niet een plek van hoge moraal dus, een gevoel dat door de wildplassende man wordt versterkt. Bovendien werd een bordeel in die tijd ook wel 'pistaveerne' genoemd, en dit wordt door de plassende man hier misschien wel letterlijk uitgebeeld. Groeten Rianne
lobke vroeg:
Wat waren marskramers? Wat hadden ze bij? Zouden we een echte marskramer kunnen ontmoeten?
Museum Boijmans Van Beuningen antwoordde:
Dag Lobke, een marskramer was een rondtrekkende verkoper. In de korf op zijn rug (een mars) draagt hij zijn koopwaar. Ze verkochten van alles, en soms deden ze ook kleine klusjes zoals schoenen repareren. Bekijk ook eens de film aan het einde van de tentoonstelling Van Bosch tot Bruegel, daar wordt meer over de Marskramer verteld. Hartelijke groeten, Rianne
Willem Jonkergouw vroeg:
Wat is het format van dit schilderij..
Museum Boijmans Van Beuningen antwoordde:
Beste Willem, je vindt de afmetingen van het schilderij op de objectpagina op Collectie Boijmans Online, onder specificaties. Hartelijke groeten Rianne
anoek vroeg:
waar staat het hek, de boom en de koe symbool voor?
Museum Boijmans Van Beuningen antwoordde:
Beste Anoek, Er zijn verschillende ideeën over de symboliek van dit werk van Bosch. Zo stelt De Bruyn dat de rode koe verwijst naar Christus. Volgens hem symboliseert de boom het mensenleven waarin gekozen moet worden tussen Goed en Kwaad. Het hek stelt de goede dood voor, het sterven in staat van genade. De Bruyn meent dat Bosch een hoopvolle, christelijke moraal uit droeg, waarin de marskramer zich afwend van de zondige wereld en zich went tot Christus. Anderzijds is er het idee dat de marskramer één van de zogenaamde 'Saturnuskinderen' uitbeeldt en daarmee het melancholisch temperament en het element aarde. De koe zou de melancholie en het temperament aarde in dit geval uitbeelden. Maar dit zijn slechts enkele ideeën over wat het precies zou kunnen betekenen. Groetjes Tanja

None

Over dit kunstwerk

Een landloper of marskramer gaat 'op een slof en een oude schoen' en staat voor de mens op zijn levenspad. Hij is een soort 'Elckerlijc', naar de gelijknamige laat 15de eeuwse zedenschets. Het is de 'homo viator', de pelgrim die op zijn levensweg gebukt gaat onder de lasten van zijn aardse bestaan. Hij torst zijn last op het pad vol verleidingen.

Over de maker

Jheronimus Bosch

Den Bosch circa 1450 - Den Bosch 1516

Museum Boijmans Van Beuningen heeft, als enige museum in Nederland, diverse schilderijen van Jheronimus Bosch in de collectie. Ook bezit het museum twee tekeningen van Bosch, waaronder een van zijn mooiste: Het uilennest. Al tijdens zijn leven was Bosch een zeer gewaardeerd kunstenaar. Zijn werken bevonden zich in kunstcollecties van diverse aanzienlijke personen. Zo bezat de landvoogdes Maria van Oostenrijk een schilderij van hem en bestelde Philips de Schone, hertog van Bourgondië, in 1504 bij hem een drieluik met het laatste oordeel. Bosch werd omstreeks 1450 geboren in ’s-Hertogenbosch, de stad waarin hij zijn hele leven zou wonen en werken. Hij was afkomstig uit een echte schildersfamilie. Niet alleen zijn vader, van wie hij het vak waarschijnlijk leerde, maar ook zijn broer, neef en enkele ooms werkten in het familieatelier aan de Bossche markt. Een belangrijke opdrachtgever was de Lieve Vrouwe Broederschap. Voor de herinrichting van haar kapel in de kathedraal van Sint Jan heeft Bosch verschillende kunstwerken vervaardigd. Daarnaast adviseerde hij de Broederschap bij opdrachten aan andere kunstenaars of ambachtslieden, en beoordeelde hij soms geleverd werk. Al tijdens zijn leven kopieerden kunstenaars werken van Bosch. Ook schilderden ze in zijn stijl en verkochten ze hun schilderijen soms onder zijn naam. Kort na Bosch’ dood werden kopers gewaarschuwd voor de vele vervalsingen die in omloop waren. Wereldwijd worden nu slechts ongeveer 25 panelen als een ‘authentieke Bosch’ beschouwd. Jarenlang rekende men het schilderij De bruiloft in Kana, dat in het bezit is van het museum, tot deze groep. Na een jaarringmeting van het paneel bleek echter dat het hout pas in 1544, dus 28 jaar na het overlijden van Bosch, kan zijn gekapt. Waarschijnlijk is het paneel een kopie naar een verloren gegaan origineel van de meester zelf. Hoe aantrekkelijk Bosch’ fantasierijke schilderijen ook zijn, over de ware betekenis ervan tasten kunsthistorici vaak in het duister. Veel van zijn werken, zoals het schilderij De heilige Christophorus, tonen de meest waanzinnige werelden en figuren. Lopende vissen, demonen en monsters zijn beeldelementen die in zijn oeuvre een grote rol spelen. Bosch liet zich verschillende keren inspireren door eigentijdse bronnen, zoals het populaire Narrenschip van Sebastian Brant. In zijn werken staat vaak de zonde van de mensheid centraal. Dit is bijvoorbeeld het geval bij het beroemde paneel De marskramer. Hoewel niet alle kunsthistorici het hierover eens zijn, neemt men over het algemeen aan dat het werk het levenspad van de mens verbeeldt. De marskramer op het schilderij is dan de mens die met de zonde op zijn rug door het leven loopt en de wereldse verleidingen, zoals het bordeel op de achtergrond, moet weerstaan.


Objectdetails

materiaal en techniek: olieverf op paneel
objectsoort: schilderij
creditline: Verworven met steun van / Acquired with the support of: Vereniging Rembrandt, D.G. van Beuningen, F.W. Koenigs en/and J.P. van der Schilden 1931
inventarisnummer: 1079 (OK)