Interieur van een kerk

Interieur van een kerk 1668

Emanuel de Witte

Zaal 09

Audio & video

Vraag maar raak

Terug

Bedankt voor uw vraag, deze is verzonden.

We streven ernaar alle vragen te beantwoorden. Maar dit zal niet altijd mogelijk zijn.

Als uw vraag beantwoord is, ontvangt u het antwoord per e-mail. De vraag en het antwoord zijn dan ook terug te zien in de Boijmans Tour.

Met vriendelijke groet,
Museum Boijmans Van Beuningen

Anthony vroeg:
Klopt het dat de uitdrukking: rijke stinkerd komt van de rijken die in de kerk werden begraven?
Museum Boijmans Van Beuningen antwoordde:
Dag Anthony, dank voor je leuke vraag. Over de herkomst van de uitdrukking wordt veel gegist. Het is inderdaad zo dat de allerrijksten vroeger onder de vloer van de kerk begraven werden en het is niet ondenkbaar dat dit onprettige geuren met zich meebracht wanneer de graven niet goed afgesloten werden. Het is echter de vraag of de uitdrukking 'rijke stinkerd' of 'stinkend rijk' haar oorsprong daaraan te danken heeft, of dat het toch een broodjeaapverhaal is. Het woord 'stinkend' zou in dit geval ook simpelweg uiting kunnen geven aan een gevoel van afkeer: als iemand stinkend rijk is, is iemand zo rijk dat het tegenzin wekt. Groeten, Anne-Rieke en Rianne
Marlies vroeg:
Weten jullie welke kerk op dit schilderij is afgebeeld? Het lijkt op de Sint Janskerk in Gouda.
Museum Boijmans Van Beuningen antwoordde:
Goedemiddag Marlies, bedankt voor je vraag. Het lijkt inderdaad bijna alsof Emanuel De Witte dit schilderij in een bestaande kerk heeft geschilderd. In werkelijkheid heeft De Witte echter op een creatieve manier zijn eigen kerkinterieur samengesteld. De zware houten zuilen van de Sint Bavo in Haarlem combineert hij in dit schilderij met de houten overkapping van de Oude Kerk van Amsterdam. Ook het kleine orgel tegen de noordelijke zijbeuk is daar uit afkomstig. In tegenstelling tot Saenredam, die wel bestaande interieurs naschildert, interesseert de Witte zich vooral in sfeer. In zijn geschilderde fantasie-interieurs met elementen uit verschillende kerken kon hij deze sfeer optimaal weergeven. De nadruk ligt op het perspectief en de werking van licht en schaduw. Zo wist hij een overtuigend beeld te scheppen. Groetjes, Tanja

Over dit kunstwerk

Aanvankelijk schilderde De Witte bonte kerkinterieurs met krachtige kleuren. In de jaren 1660 temperde hij zijn palet. Dit 1668 gedateerde schilderij is één van de beste voorbeelden van deze nieuwe fase in De Witte zijn ontwikkeling. Het opvallende kleuraccent op de voorgrond ontbreekt en het heldere, koele licht is veranderd in een warm en gedempt coloriet. De Witte heeft in dit schilderij op ingenieuze wijze het interieur van de kerk gemanipuleerd. De zware houten zuilen van de Sint Bavo in Haarlem zijn hier gecombineerd met de houten overkapping van de Oude Kerk te Amsterdam. Ook het kleine orgel tegen de noordelijke zijbeuk is daar uit afkomstig. Het zal duidelijk zijn dat het kerkinterieur geen aanspraak op natuurgetrouwheid kan maken.

Over de maker

Emanuel de Witte

Alkmaar 1617 - Amsterdam 1692

In de jaren 40 ging Emanuel de Witte in de leer bij de Delftse stillevenschilder Evert van Aelst. In 1652 verhuisde hij naar Amsterdam. De Witte schilderde vanaf 1641 aanvankelijk bijbelse en mythologische taferelen. Maar vanaf 1650 specialiseerde hij zich in kerkinterieurs en af en toe een marktscène.


Objectdetails

materiaal en techniek: olieverf op doek
objectsoort: schilderij
creditline: Aankoop met steun van / Purchase with the support of: kunstvrienden / friends of art en legaat / and bequest J.P. van der Schilden 1927
inventarisnummer: 1993 (OK)